Miguel de Cervantes Saavedra, postać ikoniczna w historii literatury światowej, urodził się 29 września 1547 roku w Alcalá de Henares w Hiszpanii. Zmarł 22 kwietnia 1616 roku w Madrycie, mając 68 lat, pozostawiając po sobie dziedzictwo, które do dziś inspiruje pokolenia. Choć sam podpisywał się jako „Cerbantes”, forma z „v” spopularyzowana przez jego drukarzy stała się powszechnie używana. Cervantes, autor pierwszej nowoczesnej powieści, „Don Kichota”, ożenił się z Cataliną de Salazar y Palacios i miał córkę Isabel. Jego burzliwe życie, naznaczone służbą wojskową i niewolą, znalazło odzwierciedlenie w jego twórczości, czyniąc go najwybitniejszym pisarzem języka hiszpańskiego.
Najważniejsze fakty:
- Wiek: 68 lat (w chwili śmierci)
- Żona/Mąż: Catalina de Salazar y Palacios
- Dzieci: Isabel
- Zawód: Pisarz, żołnierz, urzędnik
- Główne osiągnięcie: Autor „Don Kichota”, pierwszej nowoczesnej powieści
Kim był Miguel de Cervantes?
Miguel de Cervantes Saavedra, powszechnie znany jako Cervantes, to postać, której nazwisko nierozerwalnie związane jest z literaturą hiszpańską i światową. Uznawany za najwybitniejszego pisarza języka hiszpańskiego, jego wpływ na kulturę jest tak znaczący, że sam język hiszpański bywa nazywany „językiem Cervantesa”. Urodzony w 1547 roku, zmarł w 1616 roku, tworząc w okresie baroku i manieryzmu. Choć do dziś nie zachował się żaden uwierzytelniony portret pisarza, a najbardziej znany wizerunek, przypisywany Juanowi de Jáuregui, pozostaje niepotwierdzony, jego dzieła żyją własnym życiem, zapewniając mu nieśmiertelność.
Podstawowe informacje biograficzne
Dane osobowe i pochodzenie
Miguel de Cervantes, choć powszechnie znany jako Miguel de Cervantes Saavedra, sam preferował podpis „Cerbantes”, podczas gdy formę z „v” spopularyzowali jego drukarze. Człon „Saavedra” przyjął w późniejszym życiu, po dalekim krewnym. Przyjmuje się, że urodził się 29 września 1547 roku w Alcalá de Henares w Hiszpanii. Jego śmierć nastąpiła 22 kwietnia 1616 roku w Madrycie, w wieku 68 lat. Został pochowany w Klasztorze Trynitarek Bosych w Madrycie. Został uznany za najwybitniejszego pisarza języka hiszpańskiego i jednego z najważniejszych powieściopisarzy w historii świata.
Do dnia dzisiejszego nie zachował się żaden uwierzytelniony portret Miguela de Cervantesa. Najbardziej znany wizerunek, przypisywany Juanowi de Jáuregui, pozostaje niepotwierdzony. Brak jednoznacznego obrazu fizycznego pisarza dodaje mu pewnej tajemniczości, skupiając uwagę czytelnika na jego literackim dziedzictwie.
Życie prywatne i rodzinne
Rodzina i pochodzenie
Miguel de Cervantes był drugim synem Rodrigo de Cervantesa, chirurga-cyrulika, oraz Leonor de Cortinas. Jego ojciec borykał się z nieustannymi długami, co miało wpływ na życie rodzinne. W latach 1553–1554 ojciec pisarza trafił do więzienia za długi; w tym trudnym okresie rodzinę utrzymywała zaradna matka. Miguel miał liczne rodzeństwo: braci Andrésa, Rodrigo i Juana, oraz siostry Andreę, Luisę i Magdalenę. Z bratem Rodrigo służył później wspólnie w wojsku w Neapolu, co stanowiło jeden z wielu wspólnych etapów ich życia.
Cervantes ożenił się z Cataliną de Salazar y Palacios. Owocem tego związku była córka, Isabel, urodzona około 1584 roku, która była dzieckiem nieślubnym. Istnieją spory badaczy dotyczące jego korzeni etnicznych; niektórzy sugerują, że jego rodzice mogli być „Nowymi Chrześcijanami”, czyli katolikami pochodzenia żydowskiego, co dodaje kolejną warstwę złożoności jego biografii.
Kariera wojskowa i doświadczenia życiowe
Służba w Marynarce i niewola
W 1570 roku Miguel de Cervantes zaciągnął się do pułku piechoty hiszpańskiej marynarki wojennej. Jego kariera wojskowa nabrała dramatycznego obrotu w październiku 1571 roku, kiedy to wziął udział w historycznej bitwie pod Lepanto na pokładzie statku „Marquesa”. Mimo gorączki, z jaką walczył podczas bitwy, wykazał się niezwykłym bohaterstwem, otrzymując trzy rany postrzałowe. Dwie z nich trafiły go w klatkę piersiową, a jedna spowodowała trwałe pozbawienie sprawności w lewej ręce, co stało się jego charakterystyczną cechą i mogło wpłynąć na późniejszy przydomek „Jednoręki spod Lepanto”.
Los nie oszczędził Cervantesa. W 1575 roku, podczas powrotu do Hiszpanii, został schwytany przez piratów berberyjskich i spędził pięć długich lat w niewoli w Algierze. Ostatecznie został wykupiony przez rodziców i zakon Trynitarzy, po czym w 1580 roku powrócił do Madrytu. Te traumatyczne doświadczenia z pewnością ukształtowały jego wrażliwość i wpłynęły na jego późniejszą twórczość.
Kariera zawodowa i problemy finansowe
Praca urzędowa i wyzwania finansowe
Po powrocie z niewoli, pisanie nie przynosiło Miguelowi de Cervantesowi wystarczających dochodów, co zmusiło go do podjęcia pracy urzędowej. Pracował jako agent zaopatrzeniowy hiszpańskiej Marynarki Wojennej, a także jako księgowy oraz rządowy poborca podatków. Te ostatnie stanowiska wiązały się z licznymi podróżami po kraju, co pozwalało mu na obserwację życia codziennego i czerpanie inspiracji do swoich dzieł. Niestety, praca ta wiązała się również z licznymi problemami finansowymi i oskarżeniami o nieprawidłowości w rachunkach, co stanowiło stałe obciążenie w jego życiu.
Osiągnięcia literackie i dzieła
Kamienie milowe twórczości
Najważniejszym dziełem Miguela de Cervantesa, które na zawsze wpisało go do panteonu literatury światowej, jest „Don Kichot” (wydany w dwóch częściach w 1605 i 1615 roku). Powieść ta jest powszechnie uznawana za pierwszą nowoczesną powieść w historii literatury. Jej wpływ jest tak ogromny, że wielu wybitnych autorów określiło ją mianem „najlepszej książki wszech czasów”. „Don Kichot z La Manchy”, jak brzmi pełny tytuł, stał się archetypem dla niezliczonych dzieł literackich, filmowych i teatralnych. Postać błędnego rycerza, Don Kichota, i jego giermka Sancho Pansy, to jedne z najbardziej rozpoznawalnych w kulturze.
Jednak dorobek Cervantesa to nie tylko „Don Kichot”. W 1585 roku wydał swoją pierwszą powieść pasterską „La Galatea”. Jest również autorem zbioru 12 opowiadań zatytułowanego „Nowele przykładne” (*Novelas ejemplares*), które ukazały się w 1613 roku i stanowią cenne świadectwo jego wszechstronności. Cervantes napisał również poemat „Podróż na Parnas” (*Viaje del Parnaso*), w którym w alegoryczny sposób opisał swoje literackie ambicje i relacje z innymi twórcami. Jego dzieło pośmiertne, wydana w 1617 roku powieść „Niezwyczajne przygody Persilesa i Sigismundy” (*Los trabajos de Persiles y Sigismunda*), stanowi romantyczną opowieść przygodową, która zamyka jego bogaty dorobek literacki.
Chronologia twórczości Miguela de Cervantesa
| Rok | Dzieło |
|---|---|
| 1585 | „La Galatea” |
| 1605 | Część pierwsza „Don Kichota” |
| 1613 | „Nowele przykładne” |
| 1615 | Część druga „Don Kichota” |
| 1617 (pośmiertnie) | „Niezwyczajne przygody Persilesa i Sigismundy” |
Zdrowie i niepełnosprawność
Wpływ ran i wady wymowy
W wyniku ran odniesionych w bitwie pod Lepanto w 1571 roku, Cervantes stracił władzę w lewej ręce i dłoni. Ta niepełnosprawność stała się jego cechą charakterystyczną i, jak wspomniano, mogła wpłynąć na jego późniejszy przydomek „Jednoręki spod Lepanto”. Mimo tej fizycznej ułomności, Cervantes nie pozwolił, by ograniczyła ona jego aktywność życiową i twórczą. W „Nowelach przykładnych” pisarz sam określił siebie jako osobę jąkającą się. Wielu badaczy, wskazując na powtarzające się wzmianki w jego pismach, uznaje jąkanie za rzeczywistą wadę wymowy pisarza, co dodaje kolejny wymiar do jego złożonej postaci.
Kontrowersje i skandale
Pojedynek i konsekwencje
Życie Miguela de Cervantesa nie było pozbawione dramatycznych wydarzeń i kontrowersji. W 1569 roku wydano nakaz aresztowania Miguela de Cervantesa za zranienie niejakiego Antonio de Sigury w pojedynku. Ten incydent, uznawany za główny powód jego nagłego wyjazdu z Madrytu do Rzymu, zmusił go do emigracji i szukania schronienia. W Rzymie pisarz znalazł pracę w służbie u kardynała Giulio Acquavivy, co stanowiło pewien etap jego życia w obcym kraju.
Według tradycji związanej z miejscowością Argamasilla de Alba, Cervantes miał być więziony w tzw. jaskini Medrano na początku XVII wieku. To właśnie w tym więziennym odosobnieniu, jak głosi legenda, miał narodzić się pomysł na postać Don Kichota i tam miały powstać pierwsze fragmenty tej przełomowej powieści. Choć brakuje jednoznacznych dowodów historycznych na to wydarzenie, stanowi ono barwny element jego biografii, podkreślający jego zdolność do czerpania inspiracji z najtrudniejszych życiowych doświadczeń.
Ciekawostki i dziedzictwo
Nieznane fakty i upamiętnienie
Przypuszcza się, że Miguel de Cervantes mógł uczęszczać do kolegium jezuickiego w Sewilli, jednak jego formalne wykształcenie nie jest w pełni udokumentowane przez historyków. Mimo ogromnej sławy, jaką cieszy się dzisiaj, Cervantes spędził większość swojego życia w relatywnym ubóstwie. Za życia często borykał się z zapomnieniem, co przyczyniło się do zaginięcia wielu jego wczesnych prac literackich. Jego praca urzędowa wiązała się z licznymi problemami finansowymi i oskarżeniami o nieprawidłowości w rachunkach, co świadczy o trudnościach, z jakimi musiał się zmagać.
Postać Cervantesa jest upamiętniona w wielu miejscach. W Madrycie znajduje się Monumento a Miguel de Cervantes z 1929 roku, a także posiada swoją statuę w porcie Naupactus (dawne Lepanto). Plac przed kościołem w Alcalá de Henares, gdzie został ochrzczony, nosi dziś jego imię. Nazwisko Saavedra, według historyk Luce López-Baralt, mogło być nawiązaniem do arabskiego słowa *shaibedraa*, oznaczającego „jednoręki”, co stanowi interesującą interpretację jego tożsamości. Choć jego formalne wykształcenie nie jest w pełni udokumentowane, Miguel de Cervantes jest powszechnie uznawany za jednego z najważniejszych pisarzy wszech czasów. Jego twórczość, a w szczególności „Don Kichot”, wywarła niezatarty wpływ na rozwój literatury światowej i nadal stanowi źródło inspiracji.
Rodzina Miguela de Cervantesa
| Relacja | Imię i nazwisko | Uwagi |
|---|---|---|
| Rodzice | Rodrigo de Cervantes i Leonor de Cortinas | Ojciec był chirurgiem-cyrulikiem, borykał się z długami. |
| Rodzeństwo | Andrés, Rodrigo, Juan, Andrea, Luisa, Magdalena | |
| Żona | Catalina de Salazar y Palacios | |
| Potomstwo | Isabel | Urodzona ok. 1584 roku, dziecko nieślubne. |
Miguel de Cervantes, autor pierwszej nowoczesnej powieści „Don Kichot”, na stałe zapisał się w historii literatury jako najwybitniejszy pisarz języka hiszpańskiego, którego życie naznaczone było zarówno heroizmem, jak i trudnościami. Jego dzieła, a w szczególności „Don Kichot”, nadal inspirują i bawią czytelników na całym świecie, potwierdzając jego trwałe miejsce w kanonie literatury światowej.
Często Zadawane Pytania (FAQ)
Kim był Miguel de Cervantes?
Miguel de Cervantes Saavedra był hiszpańskim pisarzem, poetą i dramaturgiem, powszechnie uważanym za najwybitniejszego pisarza języka hiszpańskiego. Jest najbardziej znany jako autor powieści „Przemyślny szlachcic Don Kichot z La Manchy”.
O co chodzi w Don Kichot?
„Don Kichot” opowiada historię szlachcica, który po przeczytaniu zbyt wielu romansów rycerskich postanawia wyruszyć w podróż jako rycerz-włóczęga. Wraz ze swoim giermkiem Sancho Pansą przeżywa liczne przygody, często myląc rzeczywistość z fantazją.
Kim był Cervantes i dlaczego go pamiętamy?
Cervantes był hiszpańskim pisarzem, który zrewolucjonizował literaturę, tworząc pierwszą nowoczesną powieść. Pamiętamy go przede wszystkim za „Don Kichota”, dzieło o uniwersalnym przesłaniu, które do dziś bawi i skłania do refleksji.
Jak nazywał się hiszpański pisarz tworca Don Kichota?
Hiszpański pisarz, twórca „Don Kichota”, nazywał się Miguel de Cervantes Saavedra. Jest on uznawany za jednego z najważniejszych autorów w historii literatury.
Źródła:
https://en.wikipedia.org/wiki/Miguel_de_Cervantes
